TACÜDDİN SÜBKİ hakkında bilgi, ansiklopedik kaynak. Nedir, kimdir, nerededir, nasıl çalışır, nedenler, ne zaman sorularına cevap arayanlara, tacüddin sübki hakkında bilgi.
Hadis, usul, edebiyat, tarih ve Şafii mezhebi fıkıh alimi. İsmi, Abdülvehhab bin Ali bin Abdülkavi bin Ali bin Temmam bin Yusuf el-Ensari eş-Şafii es-Sübki’dir. Künyesi Ebu Nasr, lakabı Tacüddin’dir. 1327 (H.727) senesinde Kahire’de doğdu. 1370 (H.771) Zilhicce ayında taun hastalığından vefat etti. Kasiyun eteğindeki Sübkiye Kabristanına defnedildi. Küçük yaşta Kur’an-ı kerimi ezberleyen Tacüddin Sübki ilk tahsiline babasından Arapça temel bilgilerle, itikadi bilgileri öğrenmekle başladı. Ayrıca asrın meşhur hocalarından ders aldı. Kısa süre sonra İbn-i Şihne ve Yunus ed-Debbusi gibi alimlerden icazet (diploma) aldı. Yahya bin Mısri, Abdülmuhsin es-Sabuni, İbn-i Seyyidnas, Salih bin Muhtar, Abdülkadir bin Müluk ve birçok alimden hadis-i şerif dinledi. Babası Şam Kadı’l-kudatlığı vazifesini alınca, 1338 senesinde birlikte Şam’a gitti. Orada İbn-i Ebi’l-Yüsr ve İbn-i Temmam’dan hadis-i şerif dinleyip, Müzzi’den ilim öğrendi. Zehebi’nin ilim meclislerinde bulundu. İbn-i Rafii ve el-Haccar’dan icazet (diploma) aldı. Esirüddin Ebu Hayyan da hocaları arasındaydı. İbn-i Sübki bu kadar alimden ders almakla kalmayıp, kendi kendine pekçok mütalaada bulundu. 62 Tacüddin Sübki, ilme olan sevgisinden dolayı, genç yaşta çeşitli ilimlerde yüksek derecelere ulaştı. Kısa zamanda birçok alimin dikkatini üzerine çekti. Asrının büyük alimlerinin derslerinde bulundu. Önce fıkıh ilmiyle meşgul oldu. Zira herkesin ona çok ihtiyacı vardı. Fetvalar vermek ve kadılık, fıkıh ilmini bilmeyi icab ettiriyordu. Onun için bu hususta çok bilgi sahibi oldu. Bu ilme dair eserler yazdı. Babasının fetvalarını topladı. Fıkıh ilmine verdiği hususi ehemmiyetten dolayı, Tabakat-üş-Şafiiyye adlı eserini fıkıh meseleleriyle doldurdu. Usul-i fıkha çok ehemmiyet veren İbn-i Sübki, bu ilme dair çeşitli eserler yazdı. Tacüddin Sübki, hadis ilmine de gereken önemi verdi ve asrının büyük hadis alimlerinden rivayette bulundu. İbn-i Hacer; ’Tabakat’ında İbn-i Sübki’nin hadis ilmindeki yüksek derecesi kolayca anlaşılır.’ demektedir. İbn-i Sübki, hadis ilminde cerh ve tadil üzerindede durmuştur. Yine Tabakat-üş-Şafiiyye’sinde kelam ilmine dair verdiği bilgiler, onun bu ilimde de ne kadar mahir ve mütehassıs olduğunu ortaya koymaktadır. Tacüddin Sübki, tarihi hadiseleri, meşhur şahısların hayatlarını çok iyi bilirdi. Onu bu hususa sevk eden şey; İslam tarihine vakıf olmak, alimlerin hayatlarını tetkik etmek suretiyle, onların hayatlarından ibret almak ve tecrübelerinden istifade etmekti. İbn-i Sübki, tarih ilminde çok yükseldiğinden, kaideler ve hadiseleri vermekte takip edilecek usuller ortaya koydu. İbn-i Sübki; fıkıh, hadis ve tarih ilimlerinde mütehassıs olmakla birlikte, Arabi ilimlerde de çok ileri seviyelere ulaştı. Tabakat kitabında; nahiv, sarf, belagat ve aruz ilimlerine geniş yer verdi. Tacüddin Sübki, küçüklüğünden beri edebi ilimlerle de uğraşmıştı. Şiir sanatında pek mahirdi. Bu hususta ince görüşleri vardı. Tacüddin Ebu Nasr Sübki, ilim tahsilini tamamlayıp çeşitli ilimlerde mütehassıs olduktan sonra, çeşitli vazifelerde bulundu. Aziziyye, Adiliyye-i kübra, Gazaliyye, Azraviyye, Şamiyyeteyn, Nasıriyye, Eminiyye, Dar-ül-hadis-i Eşrefiyye, Dimagiyye ve Mesruriyye medreselerinde müderrislik yaptı. Mısır’da Şafiiyye ve Şeyhuniyye medreselerinde ders verdi. Şam’da Emeviye Camii hatipliğinde bulundu. Babasının yerine kadı tayin edildi. Ayrıca, Şam Naibi Alaeddin Emir bin Ali Mardini’nin yazı işlerinde vazifelendirildi. Tacüddin Sübki’nin şöhreti, bütün İslam memleketlerine ulaşmıştır. Fetva hususunda zamanının en büyük merciiydi. Muhtelif İslam memleketlerinden kendisine fetvalar sorulurdu. O da bu fetvalara gerekli cevapları bildirirdi. İbn-i Sübki, talak ve Resul-i ekremin (sallallahü aleyhi ve sellem) kabr-i şeriflerini ziyaret meselesinde İbn-i Teymiyye’ye cevaplar verdi. Eserleri: Tacüddin Sübki, çeşitli ilimlere dair birçok eser yazdı. Bunlardan bazıları şunlardır: 1) Ehadisü Refilyedeyn, 2) El-Eşbah ven-Nezair fil-Füru’, 3) Evdah-ul-Mesalik, 4) Telayin-ül-Ahkam fi Tahlil-il-Haid, 5) Tercihu Tashih-il-Hilaf, 6) Terşih-üt-Tevşih fi Usul-il-Fıkh, 7) Tevşih-ut-Tashih, 8) Cüz’ün fit-Takin, 9) Celeb Haleb, 10) Cem-ül-Cevami fi Usul-il-Fıkh: İbn-i Sübki, bu eserini takriben yüz eserden toplamıştır. 11) Ref-ül-Hacib an Şerhi Muhtasar-i İbn-i Hacib fil-Usul, 12) Ref-ül-Havbe fi Vad-it-Tevbe, 13) Es-Seyf-ül-Meşhur fi Şerhi Akidet-i Ebu Mensur el-Matüridi, 14) Şerh-ül-Minhac-il-Vüsul ila İlm-il-Usul lil-Beydavi, 15) El-Fetava, 16) Kavaid-üd-Din ve Umdet-ül-Muvahhidin, 17) Musannetün fi İlm-il-Elgaz, 18) Muid-ün-Niam ve Mübin-ün-Nikam, 19) Menakıb-iş-Şeyh Ebu Bekr bin Kavvam, 20) Men’ül-Mevani, 21) Tabakat-üş-Şafiiyye es-Sugra vel-Vusta vel-Kübra: Bu, İbn-i Sübki’nin en meşhur ve en kıymetli eseridir. Tabakat-üş-Şafiiyyet-ül-Kübra’sı ile Arapça’da insanlara çok güzel bir İslam ansiklopedisi sunmuştu.