TALAT PAŞA hakkında bilgi, ansiklopedik kaynak. Nedir, kimdir, nerededir, nasıl çalışır, nedenler, ne zaman sorularına cevap arayanlara, talat paşa hakkında bilgi.
Posta memuruyken sadrazamlığı ele geçiren İttihat ve Terakki Komitesi üyesi. Edirne’de 1874 yılında doğdu. Babası, bazı kazalarda sorgu hakimi muavinliği yapan Ahmed Vasıf Efendidir. Muhalifleri tarafından çingene asıllı olduğu ileri sürülmüştür. İlk öğrenimini Edirne’nin Vize kazasında tamamladıktan sonra Edirne Askeri Rüştiyesini (askeri ortaokul) bitirdi. Bütün tahsilinin bundan ibaret olduğu bilinen Talat Paşa, 1895’te rejim aleyhinde faaliyette bulunmaktan tutuklandı. Edirne’de 25 ay hapis yattı. Daha sonra Selanik’e gönderildi. Selanik-Manastır arasında seyyar posta memurluğu ve Selanik posta başkatipliği gibi küçük memuriyetlerde bulundu. 1906 yılında gizli olarak çalışan Osmanlı Hürriyet Cemiyetini kurdu. Bu gizli cemiyetin adı Paris’te Ahmed Rıza’nın idare ettiği cemiyetle birleştikten sonra Terakki ve İttihat, bilahare de, İttihat ve Terakki Fırkası olarak değiştirildi. Faaliyetlerini gizli olarak Selanik Mason Locası binasında yürüttü. Balkan komitecileriyle de birlik olan Talat Paşanın gizli çalışmaları ortaya çıkarılınca, Posta ve Telgraf İdaresindeki memuriyetine son verildi. Yıkıcı çalışmalarından dolayı Anadolu’ya sürüldüyse de araya girenlerin kefaletiyle bu ceza yerine getirilmedi. Selanik’te özel bir okulda müdür olarak çalışırken İstanbul’a iki defa gelip, İttihat ve Terakki Fırkasının teşkilatını kurdu. 1908’de ilan edilen İkinci Meşrutiyetten sonra İttihat ve Terakki Fırkasının Edirne mebusu olarak Meclis-i Mebusana girdi. Meclis reis vekili oldu. Mebusları tehdit ederek Sultan İkinci Abdülhamid Hanın tahttan indirilmesi kararını aldırdı. 1909’da Londra’ya gitti. Aynı yıl Hüseyin Hilmi Paşa kabinesinde Dahiliye Nazırıydı. Said Paşa kabinesinde Posta ve Telgraf Nazırı oldu. Bundan sonraki yıllarda altı yüz senelik Osmanlı Devletinin mukadderatına hakim olma, devleti adım adım yıkıma götürme faaliyetleri içinde bulundu. Balkan Harbinde nefer elbisesi giyerek birlikleri dolaştı. Askerler arasında particilik tohumlarını ekti. Balkan Harbinin en karanlık günlerinde ’Edirne gidiyor, din gidiyor, vatan gidiyor!’ propagandalarıyla 23 Ocak 1913 günü Babıali’yi basan komitecilerin içinde bulunan Talat Paşa, Dahiliye Nazırı Vekili sıfatıyla iktidar değişikliğini telgrafla valiliklere bildirdi. Harbiye Nazırı Enver ve Cemal paşalarla birlikte devleti Almanların yanında Birinci Dünya Savaşına sokan komitenin içinde bulundu. Said Halim Paşanın kurduğu kabinede tekrar Dahiliye Nazırı oldu. Said Halim Paşanın son sadaretinden istifa etmesi üzerine, komitecilerin padişaha baskısı sonucu, 3 Şubat 1917’de Sadrıazam oldu. Talat Paşa; hükümetin, padişahın, milletin haberi olmadan hiçbir milli zaruret yokken, sırf Almanya istediği için, Osmanlı Devletini Birinci Dünya Harbi ateşine atanlardan biridir. Enver ve Cemal paşalara Osmanlı Devletinin yıkılması, milyonlarca vatan evladının kaybedilmesiyle son bulan akıl almaz hatalarının ortağı oldu. Yegane meziyeti komitecilik olan Talat Paşa, on senede koca Osmanlı Devletini param parça eden bir teşekkülde en önemli rolü oynadıktan sonra, hesap vermekten korkarak Almanya’ya kaçtı. 15 Mart 1921’de Berlin’de Toylryan adındaki bir Emeni tarafından vurulup öldürüldü. Cenazesi tahnit edilerek Berlin Müslüman Mezarlığındaki mescidin mahzeninde senelerce kaldıktan sonra, 1944’te İstanbul’a getirilerek Hürriyet-i Ebediyye Tepesine gömüldü.